Còn người Italia lại có một niềm kiêu hãnh khác, bởi họ sản sinh ra triết lý bóng đá của riêng mình. Catenaccio thành hình vào thập niên 60 của thế kỉ trước, với nền tảng then chốt là một hậu vệ quét (swepper) được quyền tự do di chuyển để đảm bảo sự bọc lót cần thiết cũng như giữ cự ly phòng ngự hợp lý. Sau này khi trải qua các biến thể từ 1 vs 1 biến đổi sang kèm người theo khu vực, catenaccio đều có sự biến đổi nhưng vẫn không thể vắng bóng một "hậu vệ quét". Đó có thể là một trung vệ trong đội hình 3 trung vệ (3-5-2 hay 5-3-2) hoặc một tiền vệ phòng ngự dạng như Gattuso.
Như vậy, cuộc đối đầu giữa Italia và Tây Ban Nha trong quãng thời gian gần đây không đơn thuần chỉ là sự đối đầu giữa hai cường quốc bóng đá, mà còn là cuộc xung đột giữa hai nền tảng triết lý. Tiui taca tấn công mãnh liệt trên phần sân đối thủ dựa trên nền tảng kiểm soát bóng và phòng ngự bằng việc thu hẹp không gian. Catenaccio lại có xu hướng thu hẹp "trận địa" về phía sân nhà rồi bất ngờ tung ra đòn phản công sang đối thủ. Một sự tương phản hoàn toàn trong triết lý.
Lần đầu tiên hai đội tuyển gặp nhau là năm 1920, khi họ tham gia Thế vận hội mùa hè tại Antwerp, Bỉ. Cuộc chạm trán Italia mới là trận đấu thứ tư tại trường quốc tế của đội tuyển Tây Ban Nha non trẻ, vốn mới được thành lập vội vàng trong năm 1920 để đại diện cho quốc gia tham dự Thế vận hội mùa hè năm 1920. Dù vậy, họ vẫn vượt qua Italia với tỉ số 2-0 dù có thời điểm chỉ còn thi đấu với 10 người, để rồi giành huy chương bạc chung cuộc. Và mầm mống của sự đối địch bắt đầu...
Tám năm sau, người Italia đã có màn trả đũa ngọt ngào. Cũng tại một kỳ Thế vận hội mùa hè khác, người Italia đã làm nên nỗi hổ thẹn trong lịch sử bóng đá Tây Ban Nha. Ba ngày sau trận hòa 1-1, những Mario Ragnozzi, Schiavio, Baloncieri,... đã khiến những người con xứ đấu bò trải qua một cơn ác mộng. Italia vượt qua Tây Ban Nha với tỉ số 7-1, đó cũng là thất bại đậm nhất trong lịch sử La Roja, là dấu mốc của sự hổ thẹn không thể xóa nhòa. Và chính những người Italia, những kẻ bại trận tám năm trước đó đã đặt sâu vào trang sử của bóng đá Tây Ban Nha.
Thế rồi trong suốt gần một thế kỉ sau đó, người Italia và Tây Ban Nha tiếp tục chạm trán nhau để thanh toán những nợ nần của quá khứ. Tại World Cup 1934 tổ chức ở Italia, người Tây Ban Nha một lần nữa bị đánh bại trong trận đá lại với sự ngờ vực về việc trọng tài Rene Marcet thiên vị cho đội chủ nhà, rồi ngậm ngùi nhìn Italia đăng quang năm đó. Đến World Cup 1994, Tây Ban Nha một lần nữa dừng bước khi gặp Tây Ban Nha với những ký ức về "đuôi ngựa thần thánh" Roberto Baggio.
Phải đến năm 2012, Tây Ban Nha mới trả được món nợ kéo dài gần một thế kỉ. Những Iniesta, Xabi Alonso,... đã đánh bại Italia trong trận chung kết Euro với tỉ số 4-0. Đây là một trong những thất bại đau đớn nhất của lịch sử đội tuyển Italia. Cũng là sự báo hiệu cho sự vượt lên của lối chơi tiqui taca so với catenaccio.
Với sự thắng thế của tiqui taca trong thời gian gần đây, liệu người Tây Ban Nha có thể khiến Italia tiếp tục ôm hận để phần nào xoa dịu nỗi đau lịch sử đã vay gần 90 năm về trước?
Theo Thể thao Việt Nam